Speksteen : de Tulikivi speksteen uit Finland

Speksteen :
Eigenschappen
Vuurbestendigheid
Warmte-opname
Warmte-geleiding
Soorten
Samenstelling
Geschiedenis

Speksteen samengevat

Speksteen is een bijzondere natuursteen uit Finland, met unieke eigenschappen, waaronder een ongeëvenaarde vuurbestendigheid, warmte-opnamecapaciteit en warmte-geleidingssnelheid. De soorten Tulikivi speksteen onderscheiden zich van andere speksteen door een samenstelling waarin veel magnesiet voorkomt. Dit natuurlijke metaal in deze speksteen verklaart de unieke eigenschappen inzake warmte. Deze natuursteen heeft een rijke geschiedenis, van een magische steen in de prehistorie tot de meest voorstreffelijke kachelsteen vandaag.

Eigenschappen van de Tulikivi speksteen

Soortelijk gewicht	2980 kg/m³
Drukvastheid	25 MN /m²
Buigvastheid
In de looprichting	16,8 MN /m²
Haaks op de looprichting	15,7 MN /m²
Hardheid
Ruw	2-3 Mohs
Na oppervlaktebehandeling	4 Mohs
Uitzetting bij 500 °C	0,0017%/°C
Smeltpunt	1630-1640 °C
Warmteopnamecapaciteit
Per gewicht	0,98 KJ/kg.°C
Per volume	3000 KJ/m³.°C
Warmtegeleidingssnelheid	6,4 W/mK

Lees ook de detail-studie :
"Technische vergelijking van de voornaamste materialen
in warmte-accumulerende houtkachels".

Vuurbestendigheid

Onder de natuurstenen kent de speksteen haar gelijke niet inzake vuurbestendigheid. En dat moet ook, want in een Tulikivi komen geregeld temperaturen voor boven de 1000 °C. Het smeltpunt van speksteen bedraagt 1630 °C. Ter vergelijking, gietijzer smelt al bij 1200 °C. Vele speksteenkachels worden dan ook honderden jaren oud. Het betekent uiteraard niet dat een speksteenkachel niet kapot gestookt kan worden : probeer niet met een piekkleine Tulikivi een supergrote ruimte te verwarmen.

De steengroeve van Tulikivi

Warmte-opname

De warmteopnamecapaciteit per volume van de TULIKIVI speksteen (3000 KJ/m³°C) is meer dan 2 maal hoger dan bij vuurvaste steen (1400 KJ/m³°C). Dat betekent dat een massieve speksteenkachel 2 maal kleiner kan zijn dan een massieve tegelkachel met een zelfde warmte-opslagcapaciteit. Dat scheelt vooral inzake ruimtegebruik en ook opbouwkost.

Warmte-geleiding

De warmtegeleiding doorheen speksteen (6,4 W/mK) gebeurt meer dan 10 maal sneller dan in vuurvaste steen (0,6 W/mK). Dat betekent dat een koude Tulikivi snel opgewarmd is - normaal bereikt de kachel binnen het uur zijn maximum capaciteit van warmte-uitstraling. Het betekent ook dat de binnenstructuur van een Tulikivi eenvoudig kan zijn : stenen die de warmte snel geleiden nemen ze ook sneller op ! Een Tulikivi heeft dus geen nood aan de lange, ingewikkelde kanalen die we in de massieve tegelkachel aantreffen, maar werkt perfect met de korte kanalen binnen het tegenstroomprincipe.

Speksteen-soorten bij Tulikivi

De belangrijkste soorten speksteen bij Tulikivi

Tulikivi	Tulikivi Sky	Tulikivi Blue

Meer info over de toepassing hiervan, zie opties.

Samenstelling van de Tulikivi speksteen

De TULIKIVI speksteen onderscheidt zich van gewone speksteen, die door beeldhouwers en jammer genoeg ook door sommige kachelbouwers wordt gebruikt, door een hoog gehalte aan magnesiet :

Talk	40-50 %
Magnesiet	40-50 %
Chloriet	5-10 %

De talk maakt alle speksteen streelzacht en eenvoudig te bewerken.

Chloriet en andere minder belangrijke componenten brengen vlammende kleuren aan het oppervlak van de speksteen te voorschijn.

Een hoog gehalte aan magnesiet is evenwel essentieel voor elke speksteenkachel. In de TULIKIVI speksteen zorgt magnesiet voor een enorme warmteopname, een snelle warmtegeleiding en een unieke vuurbestendigheid.

Geschiedenis van de Tulikivi speksteen

2 miljard jaar geleden werd in Finland, diep in het binnenste van de aarde, onder enorme druk en extreme hitte, een nieuw mineraal geboren: de speksteen.

De eerste mensen beschouwden deze parelgrijze steen, waarvan het zijdeachtige oppervlak zo aangenaam aanvoelt, als heilig. Zij maakten er amuletten en godenbeelden van.

In het verleden hebben kunstenaars altijd met speksteen gewerkt. Heel wat getuigenissen, beeldhouwwerken en reliëfs uit vroegere tijden zijn bewaard gebleven. Later bouwde men er zelfs huizen en paleizen, zuilen en trappen mee.

Tot men ontdekte waarin zijn echte kracht schuilde: de speksteen uit het Karelisch gebergte van Finland is een kachelsteen met bijzondere eigenschappen - hij heeft een heel hoog warmteopname- en geleidingsvermogen en is bijzonder vuurbestendig.

In Finland, waar het kwik in de winter regelmatig tot onder de -40 °C daalt, was die steen een zeer welkom geschenk van de natuur. Reeds meer dan een eeuw gebruikt men hier de speksteen voor de bouw van behaaglijk verwarmende kachels. Het hoeft niet te verbazen dat men nergens anders ter wereld betere kachelbouwers vindt dan hier. En het wekt dan ook geen verwondering dat de TULIKIVI-kachelsteen al vlug niet enkel de inwoners van Finland met zijn warmte en gezelligheid wist te bekoren.